İstanbul Karot Firmaları: Apartmanda İzin ve Riskli Yapı Ayrımı

İstanbul'da bir apartmanda karot ya da beton kesme işi yaptıracaksanız, firmayı seçmeden önce iki şeyi netleştirin: iş binanın ortak yerine ya da taşıyıcısına dokunuyor mu, bina bir riskli yapı sürecinin içinde mi? Birincisi yönetimden ve kat maliklerinden hangi yazının alınacağını, ikincisi işin hangi kuruma verileceğini belirler. Üçüncü konu şehrin kendisidir: firma hangi yakadan gelecek ve bu teklife nasıl yansıyacak.

İstanbul hakkında kayıtlı bilgiler

• İstanbul Avrupa ile Asya yakalarına yayılır; iki yakanın arasından İstanbul Boğazı geçer. Bir yakadan ötekine iş için gelen ekip köprü ya da tünel kullanır.
• Kat Mülkiyeti Kanunu, apartmanın ortak yerlerinde yapılacak inşaat, onarım ve tesis işleri için kat maliklerinin büyük çoğunluğunun yazılı rızasını arar. Aynı kanuna göre kat maliki kendi bölümünde de anayapıya zarar verecek bir değişiklik yapamaz; binanın yönetim planı da bütün malikleri bağlar.
• 6306 sayılı Kanun'a göre bir binanın riskli yapı olup olmadığının tespitini, masrafı kendisine ait olmak üzere bina maliki yaptırır. Tespiti, Kentsel Dönüşüm Başkanlığının lisans verdiği kurum ve kuruluşlar yapar.

Apartmanda delik ya da kesim: yönetimden hangi yazıyı almalısınız

Kararı işin yeri belirler. Dairenizin içinde, iki odanız arasındaki taşıyıcı olmayan bir duvarda açılacak boru deliği kendi bölümünüzdeki bir iştir. Delik dış cepheden dışarı çıkıyorsa ya da bodrum, otopark, çatı, merdiven boşluğu gibi bütün binanın kullandığı bir yerdeyse, bunun ortak yer sayılıp sayılmadığını apartman yönetimine sorun. Ortak yerdeki işler için kanun, kat maliklerinin yazılı rızasını arar.

Ortak yerde iş yaptıracaksanız, firmayı çağırmadan önce yönetimden şunları isteyin:

• İşin yapılmasına izin veren tarihli ve imzalı bir yazı ya da kat malikleri kurulu kararı. Gereken çoğunluğun sağlanıp sağlanmadığını yönetim bilir; siz yazının bir kopyasını alın.
• Yönetim planında gürültülü işler, asansör kullanımı ya da çalışma saatleri için bir kural varsa ilgili bölümün örneği.
• Gerekiyorsa binanın onaylı projesinin bir kopyası. Kolon, kiriş ve perde duvarların yeri bu projeden okunur.

Kendi dairenizde bile olsa kolon, kiriş ya da perde duvarda yapılacak bir iş, kanunun "anayapıya zarar" dediği alana girebilir. Bu durumda yönetim izninin yanında bir inşaat mühendisinin görüşü de gerekir. Firmaya yazının ve görüşün elinizde olduğunu söyleyin. Ortak yerdeki iş için izni soran firma, işini ciddiye alıyor demektir. Kesim yaptıracaksanız beton kesme öncesi hazırlanacak çizimi, delik açtıracaksanız delik işinde firmaya verilecek ölçü ve fotoğrafları da yönetime gitmeden toplayın.

Bina riskli yapı sürecindeyse karot firmasının yeri

Binasının dayanıklılığını merak eden bazı malikler ilk iş olarak bir karot firmasını arar, çünkü betondan numune alındığını duymuşlardır. Burada ayrımı bilmek gerekir. 6306 sayılı Kanun'a göre riskli yapı tespiti, Kentsel Dönüşüm Başkanlığının lisans verdiği kurum ve kuruluşlarca yapılır. Tespit sırasında betondan numune alınacaksa bunu, tespiti üstlenen lisanslı kuruluş planlar.

Yani riskli yapı tespiti için doğrudan bir karot firmasıyla anlaşmak doğru yol değildir. Önce lisanslı bir kuruluşla görüşün; işin hangi bölümünü kimin yapacağını kuruluş size söyler. Kendini tespit yapabilecek bir kurum gibi tanıtan firmaya lisans belgesini sorun ve belgenin kimin adına düzenlendiğine bakın.

Tespitten sonra bina güçlendirme ya da yeniden yapım sürecine girerse, o aşamada açılacak delik ve kesimler projeye göre yapılır ve firma seçimi çoğunlukla müteahhit üzerinden yürür. Müteahhidin seçtiği firmayla çalışırken faturanın ve hasar sorumluluğunun kimde kalacağını karot işini müteahhide bırakırken sorulacaklarla netleştirin.

Firma hangi yakadan gelecek, teklife nasıl yazılır

İstanbul iki kıtaya yayılan, ortasından Boğaz geçen bir il. Bu, firmanın bulunduğu yerle işinizin yapılacağı yer arasında bir köprü ya da tünel geçişi olabileceği anlamına gelir. Geçiş ücretleri, trafik ve yolda geçen saatler firmanın maliyetine girer; kimi firma bunu fiyatın içine katar, kimi ayrıca yazar.

Teklif alırken şunları sorun:

• Firmanın deposu ya da ekibi hangi yakada, işe nereden gelecek?
• Yol ve geçiş giderleri fiyata dahil mi, ayrı bir satır mı?
• Ekip trafik yüzünden geç kalırsa gün nasıl planlanacak, iş sığmazsa ne olacak?
• İş ertesi güne kalırsa ekip yeniden gelirken yol bedeli tekrar yazılacak mı?

Firmanın karşı yakada olması tek başına eleme nedeni değildir. Önemli olan bunun teklifte açıkça görünmesidir. Yol satırı farklı yazılmış teklifleri yan yana koyarken yakındaki ve uzaktaki firmanın nasıl tartılacağına bakın.

Otopark, asansör ve dar sokak: ekipman binaya nasıl girecek

Karot ve kesim makineleri, su bidonu ve toz emici gibi ekipmanlar araçla gelir ve binaya elde taşınır. Dar bir sokakta, park yeri olmayan bir caddede ya da küçük kabinli bir asansörde bu taşıma iş saatini uzatabilir. Firmaya şunları önceden bildirin:

• Aracın binanın önüne yanaşıp yanaşamayacağı, yakında park yeri olup olmadığı.
• Asansörün ölçüsü ve kullanımı için yönetim izni gerekip gerekmediği.
• İşin yapılacağı kata merdivenle nasıl çıkıldığı, kapıların genişliği.
• Binada görevli varsa adı ve telefonu.

Bu bilgileri baştan veren müşteri, sahada çıkan ek ücretle daha az karşılaşır. Çalışma sırasında ortak alana zarar gelirse kimin karşılayacağını işten önce sorun; hasar anında tutulacak kayıt ve sigorta kapsamı bu konuşmanın dayanağıdır. Bina eskiyse ya da deprem sonrası onarım gördüyse, firmayla görüşmeden önce eski binada iş için toplanacak kâğıtları bir dosyada birleştirin.

Bilgilerin dayanağı

Boğaz ve yakalar bilgisi T.C. İstanbul Valiliğinin şehri tanıtan sayfasından alındı. Kanun bilgileri Mevzuat Bilgi Sistemindeki 634 sayılı Kat Mülkiyeti Kanunu ile 6306 sayılı Afet Riski Altındaki Alanların Dönüştürülmesi Hakkında Kanun metinlerinden özetlendi. İki kanunun yürürlükteki hâlini Mevzuat Bilgi Sisteminde madde madde kendiniz de okuyabilirsiniz.