Karot Firması Nasıl Seçilir: İşe, İle ve Teklife Göre
Karot firması seçmenin herkese uyan tek bir listesi yoktur. Klima deliği açtıracak bir ev sahibiyle atölyesine yeni bir kablo hattı çektirecek bir işletmenin firmadan beklediği şey farklıdır. Seçimi kolaylaştıran üç soru vardır: işiniz ne tür bir iş, firma nereden gelecek ve teklif nasıl yazılmış?
Bu sitede firma listesi, puan ya da sıralama bulunmaz. Amaç, görüştüğünüz firmayı kendi ölçütlerinizle değerlendirebilmeniz.
İşin türü beklentiyi nasıl değiştirir
Daire içinde küçük delik
Klima, kombi bacası ya da aspiratör için açılacak tek bir delikte firmadan beklediğiniz; temiz çalışması, eşyayı koruması ve fiyatı baştan net söylemesidir. Büyük bir ekip ya da ağır makine gerekmez. Önemli olan randevuya uyması, suyu ve tozu kontrol altında tutmasıdır.
Bodrum, çatı, cephe gibi ortak yerler
Bodrum, otopark, çatı ya da cephede yapılacak işlerde yönetimin izni ve çalışma saati öne çıkar. Firmanın bu izni sorması iyi bir işarettir. Ortak alandaki iş birden fazla daireyi etkileyebileceği için hasar ve sigorta konusu da burada daha çok önem kazanır.
Dükkân, ofis ve fabrika
Mağaza, ofis, fabrika ya da depo işlerinde firmanın evrakı belirleyicidir: vergi levhası, çalışanların sigorta girişleri, sorumluluk sigortası, iş güvenliği eğitimleri. Tesisin kendi giriş kuralları varsa firmanın bunlara uyup uyamayacağını baştan sorun. Daire içi, ortak alan ve işyeri için karot delme firmasından beklenecekler ayrı ayrı sıralı.
Kapı, merdiven ya da asansör boşluğu
Kapı, pencere, merdiven ya da asansör boşluğu açılacaksa firma seçmeden önce bir mühendis görüşü gerekir. Kesimi yapacak firmanın işi, mühendisin uygun bulduğu çizime göre kesmektir. Aramadan önce beton kesme için hazırlanacak çizimi ve tesisat bilgisini toplayın.
Şap, döşeme ya da duvar sökümü
Şap, döşeme ya da duvar kırımında asıl konu, kırımla birlikte molozun ve onarımın kime ait olduğudur. Kırım, moloz çıkışı ve onarımı tek teklifte mi ayrı tekliflerde mi alacağınıza beton kırma firmasıyla konuşmadan önce karar verin.
Firma nereden gelecek
Firmanın merkezi ile işin yapılacağı yer arasındaki mesafe hem fiyatı hem de iş sonrasındaki ilişkiyi etkiler.
Aynı ilden firma
Yakındaki bir firma keşfe kolay gelir; iş sonrasında bir sorun çıkarsa geri dönmesi de kolaydır. Ama yakın olması tek başına seçim nedeni olmamalı. Belge ve teklif soruları onun için de geçerlidir.
Uzak bir yerden gelen firma
Bazı işler için yakında uygun ekipmanı olan bir firma bulunmayabilir. Firma uzaktan gelecekse yol bedelinin teklifte ayrı mı yazıldığını, birkaç işi tek seferde toplamanın mümkün olup olmadığını sorun. Geniş bir ilde il içindeki mesafe bile bu soruları gündeme getirir. Yolu fiyata katan, ayrı satıra yazan ya da kilometreyle hesaplayan tekliflerin nasıl karşılaştırılacağı Konya sayfasında yer alır.
Başka ilden karot firması getirirken konaklama, ek gün ve sahadaki su ile elektrik de teklife girer. İşiniz birkaç ile yayılıyorsa, örneğin aynı zincirin farklı şehirlerdeki mağazaları, tek firma ile il il firma arasındaki seçim iş tarifinizin ne kadar standart olduğuna bağlıdır.
İl sayfalarımız şimdilik İstanbul, Ankara, İzmir ve Konya için hazır. Her birinde o ilin resmî kaynaklarda kayıtlı bilgileri ve bu bilgilerin firma seçiminize nasıl yansıdığı anlatılıyor. Hazır illerin tamamı illere göre karot firmaları listesinde. Apartmanda ortak yer izni ve riskli yapı ayrımı İstanbul karot firmaları sayfasında örneklenir.
Belgeler: görmek değil doğrulamak
Bir firmanın size belge göstermesi, o belgenin geçerli olduğu anlamına gelmez. Vergi levhasını, ticaret sicil kaydını ve sigorta poliçesini görmek kadar, bunların firmanın kendi adına ve güncel olduğunu kontrol etmek de önemlidir. Levha, sicil ve poliçe, düzenleyen kurumun kendi kanalından doğrulanabilir.
Her belge her işte gerekmez. Daire içinde açılacak tek bir delik için sigorta poliçesi istemek fazla gelebilir; bir fabrikada ise poliçe genellikle giriş şartıdır. Belgeyi işin riskine göre isteyin.
Farklı yazılmış teklifler
Firmalardan biri her delik için ayrı fiyat yazar, biri metre hesabıyla gider, bir başkası bütün işe tek rakam verir. Bu teklifleri yalnız en alttaki toplama bakarak karşılaştırmak yanıltır: birinde yol ve temizlik dahildir, ötekinde değildir. Önce işi kendi cümlelerinizle tek bir kâğıda yazın, sonra her teklifi bu kâğıda göre okuyun ve eksik kalan satırları işaretleyin. Bu yöntemle farklı yazılmış karot teklifleri aynı dile çevrilir ve aradaki fark satır satır görünür.
Arayıp sorabilecekleriniz
Telefonda yapılan kısa bir konuşma, firma hakkında çok şey söyler. Aşağıdaki sorulardan işinize uyanları seçin:
- Keşfe gelmeden fiyat verebilir misiniz? Fotoğrafla fiyat veren firma ne kadar emin olduğunu, keşif isteyen firma neyi görmek istediğini söyleyebilmeli.
- Sahaya kim gelecek? İşi yapacak kişinin adını bilmek, sonraki iletişimi kolaylaştırır.
- Su, elektrik ve temizlik kimde? Bu soruya net yanıt alınmayan iş, sahada tartışmaya döner.
- Bir sorun çıkarsa ne yaparsınız? Delik çevresinde çatlak, alt kata sızan su ya da kesilen bir kablo için firmanın tutumunu baştan öğrenin.
- Fatura kesiyor musunuz? Faturasız iş, sonradan hak aramanızı zorlaştırır.
- Garantiyi yazılı verir misiniz? Sözlü garanti, iş bittikten sonra kolayca unutulur.
İmza atmadan önce durun
Aşağıdakilerden biriyle karşılaşırsanız işi hemen vermeyin. Bir gün düşünmek ya da bir firmayla daha konuşmak genellikle yeterlidir.
- Fiyat yalnız sözlü söylendi, yazılı vermekten kaçınıldı.
- Faturasız çalışmak karşılığında indirim önerildi.
- Belge istediğinizde "gerek yok" ya da "sonra getiririz" denildi.
- Taşıyıcı bir duvar ya da döşeme için mühendis görüşüne gerek olmadığı söylendi.
- Bedelin tamamı iş başlamadan istendi.
- Hasar halinde ne olacağı sorusu geçiştirildi.
Hasar sorusuna verilecek iyi yanıt, iş öncesi fotoğraf, yazılı tarama kararı ve poliçe kapsamının önceden sorulmasıdır. İş bir müteahhit üzerinden yürüyorsa faturanın ve hasar sorumluluğunun kimde kalacağını netleştirin; iş bittiğinde de ölçüyü ve temizliği teklifle karşılaştırarak teslim alın.