Şanlıurfa Karot Firmaları: Sit Alanı ve OSB | Karotçu

Eski şehirdeki tescilli bir taş evde tesisat deliği, organize sanayi bölgesindeki bir çırçır tesisinde zemin kesimi ve Siverek'te yeni bir apartmanda beton delme: üçü de karotçunun işidir ama hazırlıkları birbirine hiç benzemez. Telefonda ilk konuşulan genellikle delik sayısı ve çaptır; oysa birinci işte kurul izni, ikincisinde yangın önlemi, üçüncüsünde komşuya taşan çamur ve gürültü konuşulmadan doğru teklif çıkmaz. İşinizin hangisine girdiğini bilirseniz, Şanlıurfa karot firmaları arasından arayacağınız her karotçuya aynı bilgiyi verir, gelen cevapları da yan yana koyabilirsiniz.

Şanlıurfa hakkında resmî kayıtlarda yer alan bilgiler

• İl, Eyyübiye, Haliliye, Karaköprü, Siverek, Viranşehir, Suruç, Akçakale, Birecik, Ceylanpınar, Harran, Bozova, Hilvan ve Halfeti olmak üzere 13 ilçeden oluşur; ilçelere bağlı 1435 mahalle vardır. Yüzölçümüyle ülkenin yedinci büyük ilidir.
• Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu Müdürlüğünün koruma altına aldığı varlıklar arasında 793 arkeolojik sit, 7 kentsel sit, 3 kentsel arkeolojik sit, 2 tarihi sit alanı ve tek yapı ölçeğinde 1731 tescil bulunur.
• İl afet planının sanayi bölümünde Şanlıurfa OSB ve Gıda İhtisas OSB'nin yanında Viranşehir, Birecik ve Siverek için açılmış organize sanayi bölgesi kayıtları ile tarıma dayalı bir ihtisas (besi) bölgesi yer alır; bunların hepsi aynı aşamada değildir. Şanlıurfa OSB şehir merkezine 17 km uzaklıktadır.
• Plan, Şanlıurfa OSB'deki sektörleri pamuk, çırçır ve prese, konfeksiyon, iplik, yağ, kimya, plastik, ayakkabı, mobilya, metal ve makine olarak sayar. Plan, bu sektörlerin bir kısmını yangın riski yüksek diye niteler ve bölgenin kendi itfaiye birimi olduğunu yazar.
• Planın deprem senaryolarında ili etkileyebilecek en olumsuz durum, Bozova ilçesinden geçen Bozova Fayı üzerinde Mw 6,6 büyüklüğünde bir depremdir. Doğu Anadolu Fay Zonu ve Bitlis-Zagros Kenet Kuşağı da ili etkileyebilecek kuşaklar arasında sayılır.
• AFAD'ın saha raporuna göre 6 Şubat 2023'teki iki Kahramanmaraş depremi, Şanlıurfa'nın da aralarında bulunduğu 11 ilde çok şiddetli hissedilmiş, can kaybına ve ağır hasara yol açmıştır.
• Planda yazların uzun ve çok sıcak geçtiği belirtilir; ölçülen en yüksek sıcaklık 30 Temmuz 2000'de 46,8 °C'dir.
• Kaya düşmesi ve heyelan daha çok Siverek ile Fırat vadisindeki Halfeti ve Birecik'te görülür. Mayıs 2019'da Birecik'te, Birecik-Halfeti sahil yoluna yaklaşık 40 m'lik dik yamaçtan iki kez kaya düşmüştür.

Şanlıurfa'da yaz aylarında beton kesme: sıcak saat, su ve çamur

Karot ve beton kesme makinelerinin çoğu elmas uçlu bıçağı ya da tacı soğutmak için su kullanır. Temmuz ve ağustosta açık havadaki bir çatıda, avluda ya da şantiyede bu su hızla buharlaşır, çamur kuruyup toza döner. Çalışan ekip için de öğle saatleri ağır geçer. Bu yüzden Şanlıurfa karot firmaları ile yaz işi konuşulurken çalışma saati firmayla birlikte belirlenmeli; beton kırma gibi tozlu işler de serin saate alınabilir.

• İşe sabah erken başlanıp öğle sıcağında ara verilecek mi, bu düzen kaç güne yayılır?
• Kesim suyu nereden alınacak? Binanın deposu ya da şebekesi kullanılacaksa önceden haber verin; depo küçükse firmanın kendi su tankını getirip getirmeyeceğini sorun.
• Kuruyan çamur ve toz komşu balkonlara, avluya ya da aracınıza gidecek mi, örtüyü kim serecek?
• Kapalı bir mekânda çalışılacaksa havalandırma nasıl sağlanacak?

Bu ayrıntılar teklif kâğıdında birer cümleyle yer alsın. Sıcaktan dolayı işin uzaması, sonradan ek ücret konuşmasına dönüşebilir; baştan yazılı olursa iki taraf da neyi kabul ettiğini bilir.

Şanlıurfa'da karot firması seçerken tescilli taş bina ve sit alanı

Şanlıurfa'da koruma altındaki yapı sayısı yüksektir. Tescilli bir evde, hanın bir bölümünde ya da kentsel sit içindeki bir binada yapılacak delik, kesim ve kırım, koruma kurulunun ve belediyenin onayına bağlı olabilir. Binanızın tescilli olup olmadığını bilmiyorsanız tapu kaydına ve belediyenin imar birimine sorun; bu öğrenilmeden makine eve girmesin.

Böyle bir işte karotçuya şunları sorun:

• Daha önce tescilli bir yapıda ya da kurul izniyle yapılan bir işte çalıştınız mı? Çalıştıysa izin yazısında hangi koşulların yer aldığını hatırlıyor musunuz?
• Taş duvarda titreşimi az tutmak için hangi makineyi kullanacaksınız, kırıcı yerine kesim ya da karot önerir misiniz?
• Delikten çıkan taş parçası ve toz nasıl toplanacak, cephe nasıl korunacak?

Firma izin yerine geçmez. İzin sizin ya da mimarınızın üzerindeyse, firmanın yapacağı işin izinde yazanla birebir örtüşmesini isteyin. İzinde olmayan bir deliğin "küçük nasılsa" diye açılması, sonradan sizi ilgilendiren bir sorun doğurur.

Deprem görmüş binada beton delme, filiz ekme ve kimyasal ankraj

Şanlıurfa, 2023 depremlerinde ağır hasar görülen iller arasındadır. Hasar görmüş bir binada onarım ya da güçlendirme yapılacaksa, Şanlıurfa'da filiz ekme, kimyasal ankraj ve beton delme işleri çoğu zaman bir mühendis projesine bağlıdır. Projeli işte firma seçerken bakacağınız şey, firmanın projeyi okuyup okuyamadığı ve delik yerlerini projeye göre işaretleyip işaretlemeyeceğidir.

Projesiz bir istekte ise dikkat edin. Kolon, kiriş ya da perde duvarda (binanın yükünü taşıyan beton duvar) açılacak delik ve kesim, bir inşaat mühendisinin görüşü olmadan yapılmamalıdır. Kaliteli bir firma, taşıyıcı bir elemana dokunmanız gereken bir isteğe "olur, açarız" demez; önce mühendisinizi sorar. Firma bu soruyu sormuyorsa siz sorun.

Binanın hasar tespit sonucunu, varsa güçlendirme projesini ve tadilat izinlerini teklif istemeden önce bir klasörde toplayın. Delinecek yerin donatı (betonun içindeki demir) yoğunluğu bilinmiyorsa, firmaya delikten önce bir tarama yapıp yapmayacağını sorun ve bunun teklifte nasıl yazılacağını öğrenin.

Şanlıurfa OSB'de beton kesme ve kırma: kıvılcım ve lif tozu

Afet planının Şanlıurfa OSB için saydığı sektörler arasında pamuk, çırçır, iplik ve konfeksiyon da vardır. Lif tozu ve pamuk balyası olan bir holde, kesim sırasında kıvılcım çıkaran bir alet ya da sıcak çalışan bir makine yangın açısından dikkat ister. Tesisinizin kendi iş güvenliği kuralları ve çalışma izin formu varsa, firma kapıdan girmeden bunları ekibe ulaştırın.

• Çalışma alanının çevresindeki balya, kumaş ve lif temizlenecek mi, bunu kim yapacak?
• Kesim sırasında yanınızda yangın söndürücüyle bekleyecek bir kişi olacak mı?
• İşçilerin iş güvenliği eğitim belgelerini ve sigorta girişlerini tesis girişinde gösterebilecekler mi?
• Makinelerin elektriği hangi panodan alınacak, üretim hattıyla aynı sigortaya mı bağlanacak?

Mobilya ve metal tesislerinde de toz ve kıvılcım sorusu aynıdır; yalnızca yanıcı malzeme değişir. Yeni bir makine için zemin kesimi ya da ankraj gerekiyorsa, makine üreticisinin temel çizimini firmaya önceden gönderin. Delik sayısı ve derinliği bu çizimden çıkar. Konuyla ilgili ayrıntıları beton kesme firmasını seçme rehberinde bulabilirsiniz.

İl merkezi dışında iş: Siverek'ten Ceylanpınar'a mesafe

Şanlıurfa geniş bir ildir. Ekip Haliliye'den yola çıkıp Ceylanpınar'a, Akçakale'ye ya da Siverek'e gidecekse, yol süresi ve aracın gidiş dönüşü teklifte ayrı yazılır ya da birim fiyatın içine katılır. Hangisinin yapıldığını sorun. Aynı ilçede başka işiniz varsa tek seferde yaptırmak için bunu da teklif öncesinde söyleyin. Harran ya da Suruç ovasındaki bir tarım deposunda iş varsa, ekibin sulama kanalı ve tarla yolundan geçip geçemeyeceğini, yağmurdan sonra yolun kapanıp kapanmadığını da anlatın; bir günlük iş, yol yüzünden ikinci güne kalabilir.

Birecik ya da Halfeti'de Fırat vadisine bakan bir yamaçtaki evde iş yaptıracaksanız, makinenin ve su tankının eve nasıl ulaşacağını anlatın. Dik bir yolda ekipman taşımanın nasıl yapılacağı, yamacın üstüne makine kurulup kurulmayacağı keşifte konuşulmalı. Başka bir ilden gelen firmayla çalışmayı düşünüyorsanız, başka ilden karot firması getirmek yazısı konaklama ve keşif masrafının nasıl ele alınacağını anlatır. Komşu ilde iş arıyorsanız Diyarbakır ve Malatya sayfalarına da bakabilirsiniz.

Şanlıurfa karot fiyatları sorulurken teklifte aranacak satırlar

Telefonda "metresi ne kadar" diye sorulan bir fiyat, işin çoğu zaman yarısını anlatır. Karot ücreti delik çapına, betonun kalınlığına, içindeki donatıya ve delik sayısına göre değişir. Beton kesmede metre, kırımda ise hacim ve molozun taşınması belirleyicidir. Şanlıurfa karot firmalarından teklif alırken her birine aynı bilgiyi verin: fotoğraf, yaklaşık ölçü, kat, ilçe ve işin yapılacağı saat aralığı.

Karot fiyatları tek bir rakamla karşılaştırılmaz. Teklifleri yan yana koyduğunuzda şu satırları arayın:

• Moloz ve kesilen beton parçaları kimin tarafından, nereye taşınacak?
• Su ve elektrik firmadan mı, sizden mi?
• Akşam ya da hafta sonu çalışmak için ayrı bir ücret var mı?
• Keşif ücretsiz mi, yoksa işe başlanmazsa ayrı bir bedel isteniyor mu?
• İş bitince yazılı garanti ve fatura verilecek mi?

Farklı biçimde yazılmış teklifleri karşılaştırmak için teklifleri aynı dile çevirme yazısına göz atın. Yalnızca delik işi yaptıracaksanız karot delme firması seçim rehberi, kırım ve söküm için beton kırma firması rehberi işinize yarar.

Şanlıurfa'daki karotçudan sözleşmeden önce istenecek belgeler

Şanlıurfa karot firmaları arasından seçtiğiniz karotçu ister il merkezinden ister komşu bir ilden gelsin, şu belgeleri görmek isteyin: vergi levhası, işçilerin sigorta girişleri, varsa işyeri sorumluluk sigortası ve fatura kesebileceğini gösteren bilgi. Belgelerin gerçekten o firmaya ait olup olmadığını belgelerin nasıl doğrulanacağını anlatan yazıdan kontrol edebilirsiniz. İş sırasında bir hasar olursa ne yapılacağı ise hasar, sigorta ve garanti yazısında anlatılır.

Genel seçim ölçütlerini bir arada görmek isterseniz karot firması nasıl seçilir sayfasından başlayabilirsiniz.

Yayıncıdan

Bu rehberi İşmak Karot yayınlar ve sayfada hiçbir firmaya puan verilmez. İşmak Karot'un hangi illerde hizmet verdiğini ve ücretsiz keşif koşullarını 0530 030 50 26 numaralı hattan sorabilirsiniz; İşmak'ın Şanlıurfa'da çalıştığı burada iddia edilmez.

Kaynaklar

İlçe ve mahalle sayısı, yüzölçümü, koruma altındaki varlık sayıları, organize sanayi bölgeleri, Bozova Fayı senaryosu, iklim ve kaya düşmesi bilgileri Şanlıurfa İl Afet ve Acil Durum Müdürlüğünün hazırladığı ve Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı Şanlıurfa İl Müdürlüğü sayfasında yayımlanan Şanlıurfa İl Afet Risk Azaltma Planı'ndan alındı. 6 Şubat 2023 depremlerine ilişkin bilgi, AFAD Deprem Dairesi Başkanlığının saha çalışmaları ön değerlendirme raporuna dayanır. İl için daha yeni bir plan yayımlanırsa buradaki maddeler o belgeyle karşılaştırılıp düzeltilir.